TL;DR

Dla typowego domu w gminie wiejskiej / miejsko-wiejskiej spółdzielnia energetyczna wygrywa z net-billingiem o 2 000–3 000 zł rocznie. Net-billing zostaje rozsądny tylko w dużych miastach (brak spółdzielni) lub przy bardzo małym zużyciu.

Założenia porównania

Liczymy oba modele dla realnego domu:

  • Zużycie: 7 000 kWh / rok (typowy dom z pompą ciepła, bez auta elektrycznego).
  • Instalacja PV: 8 kWp, orientacja południowa, roczna produkcja ~8 000 kWh.
  • Cena prądu (zakup): 1,35 zł/kWh brutto.
  • Cena sprzedaży nadwyżek (net-billing, RDN): 0,30 zł/kWh.
  • Brak magazynu energii w pierwszym wariancie.

Wariant A — prosument w net-billingu

  • Produkcja PV: 8 000 kWh
  • Autokonsumpcja w czasie rzeczywistym (bez magazynu): ~20% = 1 600 kWh
  • Nadwyżki sprzedane do sieci: 6 400 kWh × 0,30 zł = 1 920 zł przychodu
  • Energia kupowana z sieci: 7 000 − 1 600 = 5 400 kWh × 1,35 zł = 7 290 zł kosztu
  • Rachunek roczny netto: ~5 370 zł

Gdybyś dołożył magazyn 10 kWh, autokonsumpcja wzrasta do ~45–50%, a rachunek spada do ~3 200 zł. Ale magazyn to dodatkowe 25–30 tys. zł inwestycji.

Wariant B — członek spółdzielni energetycznej

  • Produkcja PV: 8 000 kWh
  • Współczynnik średni dla spółdzielni: 0,85 (mix 1:1 i 1:0,6)
  • Energia rozliczona w spółdzielni: 8 000 × 0,85 = 6 800 kWh do dyspozycji
  • Brakująca energia z sieci: 7 000 − 6 800 = 200 kWh × 1,35 zł = 270 zł
  • Opłata abonamentowa spółdzielni: ~600 zł / rok (12 kW × 10 zł × 12 mies.)
  • Rachunek roczny netto: ~870 zł

Różnica w pieniądzach

Model Rachunek roczny 15 lat
Net-billing (bez magazynu) ~5 370 zł ~80 000 zł
Net-billing + magazyn 10 kWh ~3 200 zł ~48 000 zł
Spółdzielnia energetyczna ~870 zł ~13 000 zł

Różnica na korzyść spółdzielni względem net-billingu bez magazynu: 4 500 zł / rok = 67 000 zł przez 15 lat.

Kiedy spółdzielnia NIE wygrywa?

  • Mieszkasz w gminie miejskiej (Warszawa, Kraków, Wrocław, Poznań, Gdańsk itd.). Spółdzielnia musi działać w gminie wiejskiej lub miejsko-wiejskiej.
  • Bardzo małe zużycie (< 3 000 kWh / rok) — koszt abonamentu zaczyna „zjadać" oszczędności.
  • W Twojej okolicy nie ma jeszcze spółdzielni i nikt nie chce jej zakładać — możesz ją zainicjować sam (zajmuje 3–6 miesięcy), ale wymaga zaangażowania społecznego.

Dlaczego model jest tak korzystny?

W spółdzielni płacisz tylko za opłaty dystrybucyjne stałe (abonament za moc) i za faktyczny brak pokrycia. Znika 75% rachunku — opłata zmienna za energię czynną, opłata jakościowa, opłata mocowa, marża sprzedawcy.

Co jeśli mam już PV w net-billingu?

Możesz przejść do spółdzielni. Wymaga to:

  1. Wypowiedzenia umowy prosumenta indywidualnego.
  2. Wypłaty niewykorzystanego depozytu prosumenckiego (RDN × zużycie do 10 lat wstecz).
  3. Podpisania nowej umowy z operatorem na rozliczenie spółdzielcze.
  4. Zmiany licznika (jeśli nie masz jeszcze dwukierunkowego LZO).

Cały proces trwa 30–60 dni. Pomagamy w każdym kroku — formalnie i merytorycznie.

Podsumowanie

Jeśli mieszkasz w gminie kwalifikującej się i masz roczne zużycie 4 000–15 000 kWh — spółdzielnia jest po prostu lepsza. Net-billing został zaprojektowany tak, żeby przesuwać marżę na sprzedawcę. Spółdzielnia oddaje tę marżę z powrotem do członków.

Sprawdź dostępność w Twojej okolicy — zajmuje 24 h. Formularz tu albo zobacz aktywną spółdzielnię w gminach Wieliczka / Mogilany / Świątniki Górne.

FAQ

Czy w spółdzielni płacę za prąd w nocy?

Tak, ale tylko za faktyczny brak pokrycia. Jeśli inny członek wieczorem oddawał nadwyżki, masz je dostępne ze współczynnikiem 0,6. Większość zużycia da się pokryć.

Czy mogę być w spółdzielni jako firma?

Tak. Firmy mogą być członkami spółdzielni na równi z osobami fizycznymi. Często wnoszą najwięcej do bilansu, bo zużywają energię w dzień — wtedy, gdy PV produkuje.

Co z magazynem energii w spółdzielni?

Magazyn nie jest konieczny — sieć pełni jego rolę. Magazyn dokładasz tylko jeśli chcesz mieć backup przy awarii sieci (tzw. praca wyspowa) lub chcesz dodatkowo arbitrażować na taryfach dynamicznych.

Czy spółdzielnia kupi prąd droższy zimą?

Nie. W spółdzielni nie ma cen — jest rozliczenie ilościowe (kWh za kWh). Cena prądu jest nieistotna, bo nie kupujesz energii — wymieniasz się nią z innymi członkami.